סאטמאר: ארטסקרול גמרא נישט אנגענומען

איבער ספרים און מחברים

די אחראים: אחראי, גבאי ביהמד

אוועטאר
גבריאל
שר האלף
תגובות: 1021
זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך דעצמבער 07, 2011 1:46 am

תגובהדורך גבריאל » מאנטאג ינואר 19, 2015 11:23 am

ישמחו האט געשריבן:
גאלדענע פעדער האט געשריבן:יעצט צים ענין פון די בלוי ארטסקרול גמרא׳ס דארף מען צילייגען אז אסאך גדול'ם זענען בכלל געווען קעגען די בלוי גמרא'ס וויבאלד ס'נעמט אוועק די עמלות בתורה! ...און ווי די יודע כריין האבען דאס ציגעשטעלט צי א GPS וואס מען קען ארום פארען איבעראל און די גאנצע וועלט מיט דעם אבער מען לערענט זיך קיינמאל נישט אוס צי קענען די וועגען ... די זעלבע זאך איז אויב מען לערענט און די גמרא'ס מען גייט אדארך טאקע גאנץ ש'ס אבער מען קען נישט גארנישט...


און משניות "סייעתא דשמיא" פון הג"ר שמעי' גרינבוים האט נישט דעם פראבלעם פון אוועקנעמען עמילות התורה?????

אדער משניות "פרדס אליעזר" פון הג"ר אהרן בלום האט נישט דעם פראבלעם פון אוועקנעמען עמילות התורה?????

און "מקרא מפורש" פון עוז והדר אדער "רש"י כפשוטו" האט נישט דעם פראבלעם פון אוועקנעמען עמילות התורה?????

און דער פירוש "לקט בהיר" אויף רש"י פון הג"ר ישעי' ווייס ז"ל האט נישט דעם פראבלעם פון אוועקנעמען עמילות התורה?????

און חובת הלבבות עם פירוש "טוב ירושלים" האט נישט דעם פראבלעם פון אוועקנעמען עמילות התורה?????

אזוי ווייטער די ריזיגע ספרים שאפע מיט ביאורים ופירושים ביז צום ספה"ק ויואל משה המבואר (הוצאת רב קליין) אדער מיטן פירוש אור כי טוב (הוצאת הרב וויינבערגער) האבן נישט דעם פראבלעם פון אוועקנעמען עמילות התורה?????

ואטו כי רוכלא ניחשוב וניזל, די אלע הערליכע ספרים מיט ביאורים נפלאים וואס צייגט אויפן שיינקייט פון די תורה און האבן שוין צוגעצויגן טויזנטער צום "משכהו לבית המדרש", און אלעס נאר דורך ביאורים און פירושים וואס מאכן דאס לערנען א געשמאק.

נאר וואזשע דען?
מ'האט זיך אויסגעקאכט אן איסור אויף די "בלויע גמרות" אדער "שוטשנשטיין גמרות" (פון די מערערים וועט מען קיינמאל נישט הערן דאס רופען ביים נארמאלן נאמען "ארטסקרול גמרא"), און דערצו פאקט מען איסורים וחרמות מכל הבא ליד, ביז צום געפערליכן פארברעך פון אוועקנעמען עמילות בתורה.

והוא אשר דברנו, מ'פרעימט זיך אויס אן איסור, און מ'זוכט דערנאך אלע רמ"ח ושס"ה וועלכע קענען אויך נפגם ווערן אלס סניף צום איסור הראשון).

גראדע די התנגדות אלץ עמילות בתורה איז געקומען מער פין די ליטוויטע קרייזען און ראשי ישבות, ווי עמילות בתורה אין די ישיבות איז זייער גאנצע יסוד החיים בא אונזערע מקומות האט מען בעיקר גערעט פון די מאדערענקייט וכו' ממילא זענען אייערע השוואות נישט אויף למעשה

אוועטאר
מיסטעריעז
שר ששת אלפים
תגובות: 6998
זיך איינגעשריבען אום: פרייטאג אוגוסט 13, 2010 2:54 pm

תגובהדורך מיסטעריעז » מאנטאג ינואר 19, 2015 11:28 am

ווייס איך נישט פארוואס איר האט מחליט געווען אז "ארטסקרול (ארטסקראלל אין אידיש) גמרא" איז די ריכטיגע נאמען.
וואו איז דָוִי?

מי חכם
שר ארבעת האלפים
תגובות: 4079
זיך איינגעשריבען אום: זונטאג מארטש 13, 2011 2:02 pm

תגובהדורך מי חכם » מאנטאג ינואר 19, 2015 11:31 am

פונקט ווי עוז והדר הייסט נישט רויטע גמרות, אדער פריעדמאן גמרות
מִ֚י כְּהֶ֣חָכָ֔ם וּמִ֥י יוֹדֵ֖עַ פֵּ֣שֶׁר דָּבָ֑ר חָכְמַ֤ת אָדָם֙ תָּאִ֣יר פָּנָ֔יו וְעֹ֥ז פָּנָ֖יו יְשֻׁנֶּֽא׃

אוועטאר
מיסטעריעז
שר ששת אלפים
תגובות: 6998
זיך איינגעשריבען אום: פרייטאג אוגוסט 13, 2010 2:54 pm

תגובהדורך מיסטעריעז » מאנטאג ינואר 19, 2015 11:34 am

די נאמען פון עוז והדר'ס גמרא איז "עוז והדר גמרא", אדער אזוי רופט מען עס?

גראדע זענען דא גענוג וואס זאגן די "רויטע גמרות" (בעיקר פון עלטערן דור), ואין פוצה פה ומצפצף.
וואו איז דָוִי?

אוועטאר
גבריאל
שר האלף
תגובות: 1021
זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך דעצמבער 07, 2011 1:46 am

תגובהדורך גבריאל » מאנטאג ינואר 19, 2015 11:42 am

מי חכם האט געשריבן:פונקט ווי עוז והדר הייסט נישט רויטע גמרות, אדער פריעדמאן גמרות

אקעי עס איז קיין פארגלייך, די עוז והדר גמרות זעהט אויס ווי א סטענדארט ספר אדער גמרא, די ארטסקרול איז דיפרענטלי דיזיינט און די "בלוי'קייט" שטייגט מער ארויס ממילא האט עס באקומען די קריאת שם, דאס איז א חוץ פון דעים אז ארויסזאגן די ווארט "ארטסקרול" זאגט זיך שווערער

אוועטאר
ישמחו
שר חמישים ומאתים
תגובות: 347
זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג אפריל 11, 2013 12:38 pm

תגובהדורך ישמחו » מאנטאג ינואר 19, 2015 11:42 am

גבריאל האט געשריבן:גראדע די התנגדות אלץ עמילות בתורה איז געקומען מער פין די ליטוויטע קרייזען און ראשי ישבות, ווי עמילות בתורה אין די ישיבות איז זייער גאנצע יסוד החיים בא אונזערע מקומות האט מען בעיקר גערעט פון די מאדערענקייט וכו' ממילא זענען אייערע השוואות נישט אויף למעשה


אינעם קונטרס (געדענק נישט דעם נאמען יעצט) וואס איז ספעציעל ארויסגעקומען קעיגן די ארטסקרול גמרות, האט דער פראבלעם פון אוועקנעמען עמילות בתורה פארנומען דעם אויבן אן פון די "היימישע" מערערים.

און אויב איז "די התנגדות אלץ עמילות בתורה איז געקומען מער פין די ליטוויטע קרייזען און ראשי ישבות", איז די פראגע אויך אויף זיי.

איז דא א תירוץ פארוואס "ארטסקרול גמרות" איז מער קעגן עמילות בתורה ווי משניות סייעתא דשמיא, משניות פרדס אליעזר, מקרא מפורש, לקט בהיר, רש"י כפשוטו, טוב ירושלים, אד"ג???


נ.ב. די הערה איבער דעם נאמען "בלויע גמרות" / "שוטשנשטיין גמרות" / "ארטסקרול גמרא", איז בלויז געווען במאמר המוסגר, און נישט דער תוכן פון מיין תגובה אז מ'זאל פארקירעווען דעם שמועס אהין.
ישמחו - דער עיקר ס'זאל זיין פרייליך ביי אידן, בשמחת עולם על ראשם!

אוועטאר
farshlufen
שר עשרים אלפים
תגובות: 20253
זיך איינגעשריבען אום: פרייטאג נובעמבער 16, 2007 8:26 am
לאקאציע: אויף די פאליצעס אין ספרים שאנק

תגובהדורך farshlufen » מאנטאג ינואר 19, 2015 11:47 am

ישמחו, איר פארגלייכט פייער מיט וואסער, שווארץ מיט ווייס, הייס מיט קאלט, זיס מיט ביטער, בהעלם אחת, און איר מאכט פריילעך.
סימן דלא ידע כלום, שבוחי.

אוועטאר
מיללער
שר עשרים אלפים
תגובות: 25457
זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג יוני 14, 2007 9:48 am

תגובהדורך מיללער » מאנטאג ינואר 19, 2015 11:48 am

מ'קען אוועקמאכן די פראבלעם פון 'עמילות בתורה' אבער דער מציאות בלייבט און עס פאטשט אין פנים, און דאס איז אז עס זענען פארהאן מענטשן וואס אן די באקוועמע בלויע צו רויטע גמרות וואלט ער זיך אליינס מעמיק געווען און געפלאגט אויף א שטיקל גמרא, און אויב וואלט אים שווער געווען וואלט ער געמישט צום סוף פונעם באנד און אריינגעקוקט אין מהרש"א אדער אין די אנדערע מפרשים, זיך אנגעזעטיגט די אויגן מיט הייליגע ווערטער פון די פריערדיגע קדושי עליון וואס יעדעס ווארט פון זיי האט די סגולה מחזיר צו זיין א מענטש למוטב און אים צוריקברענגען לשורשו.
און אויב דארט טרעפט ער נישט מבוקשו גייט ער צום שאנק און מיט א תפלה לנורא עלילה "והאר עינינו בתורתך" טאטע זיסער איך וויל פארשטיין פשט אין די הייליגע גמרא, מיין מח איז פארשטאפט און מיינע אויגן זענען בלינד, און אזוי האפט ער אז ער גייט טרעפן דעם ראשון אדער אחרון וואס גייט אים מאיר זיין זיינע אויגן, און אט נעמט ער ארויס א שפת אמת אדער אן ערוך לנר, צו א ריטב"א וכו' און ער טרעפט את אשר אהבה נפשו, היש לך שמחת התורה גדול מזה? אין שמחה כהתרת הספיקות, דער אייבירשטער האט צוגעהערט זיין תפלה, ער פארשטארקט זיין ליבשאפט און קשר צו די הייליגע תורה דורך די ווערטער פון די ראשונים און אחרונים.
לעומת זה, אין די היינטיגע פוילע וועלט, גיט ער א קוק אין דער זייט, און ער זעהט וויאזוי אפאר באצאלטע כולל אינגעלייט האבן פארטייטשט די גמרא, פאר א נויט ברענגען זיי צו אז דער פשט זאגט דער רש"ש אדער אנדערער מפרש, וואס טיילמאל ברענגען זיי עס ניטאמאל גוט נאך, אבער די לשונות ברענגען זיי דאך אוודאי נישט, און דער מענטש איז משועבד צו די מפרשים וועם די יעניגע האבן "בוחר געווען" אלס פשט בדברי הגמרא, און מ'פארט ווייטער, אן קיין "באמפס אין די ראוד" אט גייט מען מאכן א סיום, איז דאס נישט אן עלבון התורה? פעלט נישט די דביקות, די עמילות און די שמחת התורה? פעלט דען נישט די טיפע קשר צו דברי חז"ל ואחריהם הראשונים וגדולי האחרונים?

אוודאי זענען פארהאן מענטשן וואס אן דעם וואלטן זיי גארנישט געקענט, און פאר זיי איז די גמרא א ישועה, און דאס דארף יעדער מענטש קענען זיך אליינס בוחן זיין, בזאת תבחנו, ולאו בחדא מחתא מחתינהו והדברים עתיקים.


ישמחו האט געשריבן:
און משניות "סייעתא דשמיא" פון הג"ר שמעי' גרינבוים האט נישט דעם פראבלעם פון אוועקנעמען עמילות התורה?????

אדער משניות "פרדס אליעזר" פון הג"ר אהרן בלום האט נישט דעם פראבלעם פון אוועקנעמען עמילות התורה?????

און "מקרא מפורש" פון עוז והדר אדער "רש"י כפשוטו" האט נישט דעם פראבלעם פון אוועקנעמען עמילות התורה?????

און דער פירוש "לקט בהיר" אויף רש"י פון הג"ר ישעי' ווייס ז"ל האט נישט דעם פראבלעם פון אוועקנעמען עמילות התורה?????

און חובת הלבבות עם פירוש "טוב ירושלים" האט נישט דעם פראבלעם פון אוועקנעמען עמילות התורה?????

אזוי ווייטער די ריזיגע ספרים שאפע מיט ביאורים ופירושים ביז צום ספה"ק ויואל משה המבואר (הוצאת רב קליין) אדער מיטן פירוש אור כי טוב (הוצאת הרב וויינבערגער) האבן נישט דעם פראבלעם פון אוועקנעמען עמילות התורה?????
.



לא ראי זה כראי זה, משניות איז געווענליך עפעס וואס מ'לערנט לע"נ א טאטן אדער א זיידן, אדער משלים צו זיין צו א יארצייט און נישט מיט א חברותא אלס זיין שיעור קבוע, ממילא אויב איז נישטא קיין קורצע פירושים זאגט ער עס אפ ווי קאפיטל קי"ט, און ער פרובירט ניטאמאל צו פארשטיין, ממילא זענען די פירושים קילורין לעינים און ווערט יעדע פעני.
מקרא מפורש און רש"י כפשוטו איז די זעלבע ווי די בלויע גמרות, פאר דער וואס איז עוסק/קען עוסק זיין אליינס און זיך פלאגן צו פארשטיין די ווערטער פון די תורה הקדושה און פון רש"י הקדוש, און ער קען נאכקוקען די מפרשי התורה, זענען די ספרי הליקוט והקיצור א שטארקע חסרון, אבער ליידער איז דער לימוד פון חומש רש"י שטארק נזנח בדורנו, מחמת כמה טעמים, ממילא אויב קען מען אויף א שנעלן אופן אנקומען אודרכצולערנען די גאנצע סדרה חומש מיט רש"י אז מען זאל כאטש קענען עברי מיט טייטש, איז עס א דבר גדול וממילא איז נישט דומה צו די גמרות וואס דארט איז בדר"כ דער עיקר לימוד וקביעות עתים לתורה וכנ"ל.
לקט בהיר אויף רש"י איז א דמיון צו די בלויע גמרות? דאס איז א געהעריגע מפרש אויף רש"י ווי שפתי חכמים און אנדערע מפרשים, נישט קיין עברי-טייטש, ער איז געווענליך מסביר וואס האט רש"י געארט אדער וואס די כוונה בעומק דברי רש"י איז, ולית דין צריך בושש.
חוב הלבבות מיט טוב ירושלים האב איך נאכנישט געלערנט, אבער ווידער אז מלערנט חובת הלבבות איז נישט דער עיקור לימוד און דער ענין פון עמילות התורה קומט נישט דארט אריין, כן ויואל משה המבואר.

אוועטאר
גבריאל
שר האלף
תגובות: 1021
זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך דעצמבער 07, 2011 1:46 am

תגובהדורך גבריאל » מאנטאג ינואר 19, 2015 11:54 am

ישמחו האט געשריבן:
גבריאל האט געשריבן:גראדע די התנגדות אלץ עמילות בתורה איז געקומען מער פין די ליטוויטע קרייזען און ראשי ישבות, ווי עמילות בתורה אין די ישיבות איז זייער גאנצע יסוד החיים בא אונזערע מקומות האט מען בעיקר גערעט פון די מאדערענקייט וכו' ממילא זענען אייערע השוואות נישט אויף למעשה

און אויב איז "די התנגדות אלץ עמילות בתורה איז געקומען מער פין די ליטוויטע קרייזען און ראשי ישבות", איז די פראגע אויך אויף זיי.

איז דא א תירוץ פארוואס "ארטסקרול גמרות" איז מער קעגן עמילות בתורה ווי משניות סייעתא דשמיא, משניות פרדס אליעזר, מקרא מפורש, לקט בהיר, רש"י כפשוטו, טוב ירושלים, אד"ג???


איך גיי נישט דא דיפענדן די ליטוויטע, אבער און קורצן די אלע חיבורים וואס איר רעכענט אויס קומען פון די היימישע קרייזען און נישט פינעם ליטווישען חדר ממילא קענט איר אויף זיי פין דיע קיין קשיא פרעגן, און בכלל אויב האט איר זיך שוין געדרייט דארט איז די "לימוד גמרא" זייערע גאנצע יסוד אין יודישקייט און אין יהדות, אויכעט די ענין פון "עמילות" און אזוי האבן זיי געזעהן בא זייערע ראשי ישיבות ממילא איז דאס די נושא דארט משא"כ די אנדערע חיבורים וואס איר רעכנט אויס, איר דארפט זיך לכאורה דארט זיך דרייען צו קענען פארשטיין די זייער בליק דערויף

----

מהאקט דא אין גרויסן, געשיקט

אוועטאר
גבריאל
שר האלף
תגובות: 1021
זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך דעצמבער 07, 2011 1:46 am

תגובהדורך גבריאל » מאנטאג ינואר 19, 2015 11:58 am

מיללער האט געשריבן:מ'קען אוועקמאכן די פראבלעם פון 'עמילות בתורה' אבער דער מציאות בלייבט און עס פאטשט אין פנים, און דאס איז אז עס זענען פארהאן מענטשן וואס אן די באקוועמע בלויע צו רויטע גמרות וואלט ער זיך אליינס מעמיק געווען און געפלאגט אויף א שטיקל גמרא, און אויב וואלט אים שווער געווען וואלט ער געמישט צום סוף פונעם באנד און אריינגעקוקט אין מהרש"א אדער אין די אנדערע מפרשים, זיך אנגעזעטיגט די אויגן מיט הייליגע ווערטער פון די פריערדיגע קדושי עליון וואס יעדעס ווארט פון זיי האט די סוגלה מחזיר צו זיין א מענטש למוטב און אים צוריקברענגען לשורשו.
און אויב דארט טרעפט ער נישט מבוקשו גייט ער צום שאנק און מיט א תפלה לנורא עלילה "והאר עינינו בתורתך" טאטע זיסער איך וויל פארשטיין פשט אין די הייליגע גמרא, מיין מח איז פארשטאפט און מיינע אויגן זענען בלינד, און אזוי האפט ער אז ער גייט טרעפן דעם ראשון אדער אחרון וואס גייט אים מאיר זיין זיינע אויגן, און אט נעמט ער ארויס א שפת אמת אדער אן ערוך לנר, צו א ריטב"א וכו' און ער טרעפט את אשר אהבה נפשו, היש לך שמחת התורה גדול מזה? אין שמחה כהתרת הספיקות, דער אייבירשטער האט צוגעהערט זיין תפלה, ער פארשטארקט זיין ליבשאפט און קשר צו די הייליגע תורה דורך די ווערטער פון די ראשונים און אחרונים.
לעומת זה, אין די היינטיגע פוילע וועלט, גיט ער א קוק אין דער זייט, און ער זעהט וויאזוי אפאר באצאלטע כולל אינגעלייט האבן פארטייטשט די גמרא, פאר א נויט ברענגען זיי צו אז דער פשט זאגט דער רש"ש אדער אנדערער מפרש, וואס טיילמאל ברענגען זיי עס ניטאמאל גוט נאך, אבער די לשונות ברענגען זיי דאך אוודאי נישט, און דער מענטש איז משועבד צו די מפרשים וועם די יעניגע האבן "בוחר געווען" אלס פשט בדברי הגמרא, און מ'פארט ווייטער, אן קיין "באמפס אין די ראוד" אט גייט מען מאכן א סיום, איז דאס נישט אן עלבון התורה? פעלט נישט די דביקות, די עמילות און די שמחת התורה? פעלט דען נישט די טיפע קשר צו דברי חז"ל ואחריהם הראשונים וגדולי האחרונים?

אוודאי זענען פארהאן מענטשן וואס אן דעם וואלטן זיי גארנישט געקענט, און פאר זיי איז די גמרא א ישועה, און דאס דארף יעדער מענטש קענען זיך אליינס בוחן זיין, בזאת תבחנו, ולאו בחדא מחתא מחתינהו והדברים עתיקים.


ישמחו האט געשריבן:
און משניות "סייעתא דשמיא" פון הג"ר שמעי' גרינבוים האט נישט דעם פראבלעם פון אוועקנעמען עמילות התורה?????

אדער משניות "פרדס אליעזר" פון הג"ר אהרן בלום האט נישט דעם פראבלעם פון אוועקנעמען עמילות התורה?????

און "מקרא מפורש" פון עוז והדר אדער "רש"י כפשוטו" האט נישט דעם פראבלעם פון אוועקנעמען עמילות התורה?????

און דער פירוש "לקט בהיר" אויף רש"י פון הג"ר ישעי' ווייס ז"ל האט נישט דעם פראבלעם פון אוועקנעמען עמילות התורה?????

און חובת הלבבות עם פירוש "טוב ירושלים" האט נישט דעם פראבלעם פון אוועקנעמען עמילות התורה?????

אזוי ווייטער די ריזיגע ספרים שאפע מיט ביאורים ופירושים ביז צום ספה"ק ויואל משה המבואר (הוצאת רב קליין) אדער מיטן פירוש אור כי טוב (הוצאת הרב וויינבערגער) האבן נישט דעם פראבלעם פון אוועקנעמען עמילות התורה?????
.



לא ראי זה כראי זה, משניות איז געווענליך עפעס וואס מ'לערנט לע"נ א טאטן אדער א זיידן, אדער משלים צו זיין צו א יארצייט און נישט מיט א חברותא אלס זיין שיעור קבוע, ממילא אויב איז נישטא קיין קורצע פירושים זאגט ער עס אפ ווי קאפיטל קי"ט, און ער פרובירט ניטאמאל צו פארשטיין, ממילא זענען די פירושים קילורין לעינים און ווערט יעדע פעני.
מקרא מפורש און רש"י כפשוטו איז די זעלבע ווי די בלויע גמרות, פאר דער וואס איז עוסק/קען עוסק זיין אליינס און זיך פלאגן צו פארשטיין די ווערטער פון די תורה הקדושה און פון רש"י הקדוש, און ער קען נאכקוקען די מפרשי התורה, זענען די ספרי הליקוט והקיצור א שטארקע חסרון, אבער ליידער איז דער לימוד פון חומש רש"י שטארק נזנח בדורנו, מחמת כמה טעמים, ממילא אויב קען מען אויף א שנעלן אופן אנקומען אודרכצולערנען די גאנצע סדרה חומש מיט רש"י אז מען זאל כאטש קענען עברי מיט טייטש, איז עס א דבר גדול וממילא איז נישט דומה צו די גמרות וואס דארט איז בדר"כ דער עיקר לימוד וקביעות עתים לתורה וכנ"ל.
לקט בהיר אויף רש"י איז א דמיון צו די בלויע גמרות? דאס איז א געהעריגע מפרש אויף רש"י ווי שפתי חכמים און אנדערע מפרשים, נישט קיין עברי-טייטש, ער איז געווענליך מסביר וואס האט רש"י געארט אדער וואס די כוונה בעומק דברי רש"י איז, ולית דין צריך בושש.
חוב הלבבות מיט טוב ירושלים האב איך נאכנישט געלערנט, אבער ווידער אז מלערנט חובת הלבבות איז נישט דער עיקור לימוד און דער ענין פון עמילות התורה קומט נישט דארט אריין, כן ויואל משה המבואר.

זייער ריכטיג!!

שוין געלערט מוסר היינט גיימער זיך זעצן לערנען...

אוועטאר
חיים ושלום
שר חמש מאות
תגובות: 544
זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך נובעמבער 14, 2012 3:40 pm
לאקאציע: אויף די שפיץ

תגובהדורך חיים ושלום » מאנטאג ינואר 19, 2015 11:58 am

איך קען א יוד א לעבעדיגע ספר תורה ממש וואס זיצט אין לערנט 12 שעה א טאג
ער לערנט יעדע נאכט אין א ארטסקרול גמרא
ער איז מעיד אז נאר אזוי קען ער לערנען אן דעם וואלט ער נישט געהאט קיין כח
--------------------
האקטס אלע
העמיר זיך זען אויף שמחות

אוועטאר
גבריאל
שר האלף
תגובות: 1021
זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך דעצמבער 07, 2011 1:46 am

תגובהדורך גבריאל » מאנטאג ינואר 19, 2015 12:00 pm

חיים ושלום האט געשריבן:איך קען א יוד א לעבעדיגע ספר תורה ממש וואס זיצט אין לערנט 12 שעה א טאג
ער לערנט יעדע נאכט אין א ארטסקרול גמרא
ער איז מעיד אז נאר אזוי קען ער לערנען אן דעם וואלט ער נישט געהאט קיין כח
--------------------
האקטס אלע

כל הכבוד!! עס ווענט זיך פארוועם לפי המקום והזמן

אוועטאר
ישמחו
שר חמישים ומאתים
תגובות: 347
זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג אפריל 11, 2013 12:38 pm

תגובהדורך ישמחו » מאנטאג ינואר 19, 2015 12:03 pm

מיללער האט געשריבן:לא ראי זה כראי זה, משניות איז געווענליך עפעס וואס מ'לערנט לע"נ א טאטן אדער א זיידן, אדער משלים צו זיין צו א יארצייט און נישט מיט א חברותא אלס זיין שיעור קבוע, ממילא אויב איז נישטא קיין קורצע פירושים זאגט ער עס אפ ווי קאפיטל קי"ט, און ער פרובירט ניטאמאל צו פארשטיין, ממילא זענען די פירושים קילורין לעינים און ווערט יעדע פעני.


דער חילוק צווישן משניות און גמרא איז אן אייגענער חידוש?

מאן יימר אז פאר משניות מעג מען יא אוועקנעמען עמילות בתורה ווייל מ'לערנט דאס נאר לע"נ און מ'זאגט דאס אפ ווי קי"ט??

די ערשטע האלב פון דיין תגובה איז זייער גוט. לאמיר דאס איבערליינען מיט קליינע שינויים.


מ'קען אוועקמאכן די פראבלעם פון 'עמילות בתורה' אבער דער מציאות בלייבט און עס פאטשט אין פנים, און דאס איז אז עס זענען פארהאן מענטשן וואס אן די באקוועמע משניות סייעתא דשמיא צו פרדס אליעזר וואלט ער זיך אליינס מעמיק געווען און געפלאגט אויף א הייליגע משנה, און אויב וואלט אים שווער געווען וואלט ער געקוקט אין די זייט, אין ברטנורא אדער תוספות יו"ט, אדער געמישט צום סוף פונעם באנד און אריינגעקוקט אין מלאכת שלמה אדער פירוש המשניות להרמב"ם און די אנדערע מפרשים, תפארת ישראל יכין ובועז, זיך אנגעזעטיגט די אויגן מיט הייליגע ווערטער פון די פריערדיגע קדושי עליון וואס יעדעס ווארט פון זיי האט די סגולה מחזיר צו זיין א מענטש למוטב און אים צוריקברענגען לשורשו.

און אויב דארט טרעפט ער נישט מבוקשי גייט ער צום שאנק און מיט א תפלה לנורא עלילה "והאר עינינו בתורתך" טאטע זיסער איך וויל פארשטיין פשט אין די הייליגע משנה, מיין מח איז פארשטאפט און מיינע אויגן זענען בלינד... און אט נעמט ער ארויס א וכו' און ער טרעפט את אשר אהבה נפשו, היש לך שמחת התורה גדול מזה? אין שמחה כהתרת הספיקות, דער אייבירשטער האט צוגעהערט זיין תפלה, ער פארשטארקט זיין ליבשאפט און קשר צו די הייליגע תורה דורך די ווערטער פון די ראשונים און אחרונים בביאור המשניות. (יא, לע"נ זיין טאטן).

לעומת זה, אין די היינטיגע פוילע וועלט, גיט ער א קוק אין דער צייט, און ער זעהט וויאזוי געוויסע ת"ח האבן פארטייטשט די משנה, פאר א נויט ברענגט ער צו אין מנחת יהודה אז דער פשט זאגט א געוויסער מפרש, אבער די לשונות ברענגען זיי דאך אוודאי נישט, און דער מענטש איז משועבד צו די מפרשים וועם די יעניגע האבן "בוחר געווען" אלס פשט בדברי המשנה, און מ'פארט ווייטער, אן קיין "באמפס אין די ראוד". אט גייט מען מאכן א סיום, איז דאס נישט אן עלבון התורה? פעלט נישט די דביקות, די עמילות און די שמחת התורה? פעלט דען נישט די טיפע קשר צו דברי חז"ל ואחריהם הראשונים וגדולי האחרונים?

אוודאי זענען פארהאן מענטשן וואס אן דעם וואלטן זיי גארנישט געקענט, און פאר זיי איז די גמרא א ישועה, און דאס דארף יעדער מענטש קענען זיך אליינס בוחן זיין, בזאת תבחנו, ולאו בחדא מחתא מחתינהו והדברים עתיקים.


כמובן, בלויז מעתיק געווען אלס קאמישער צאמשטעל. אבער גיי פארשטיי דעם חילוק.
ישמחו - דער עיקר ס'זאל זיין פרייליך ביי אידן, בשמחת עולם על ראשם!

להודיע
שר האלפיים
תגובות: 2060
זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג מאי 27, 2014 11:09 am

תגובהדורך להודיע » מאנטאג ינואר 19, 2015 12:05 pm

מיללער זאגסט זייער שיין אבער דער חילוק פון ארטסקרול ביז סייעתא דשמיא איז נישט אזוי קלאר. ווייל געווענליך לערנט מען עס פאר יארצייט? משניות פרה איז נאך אזויפיל עמקות התורה ווי תלמוד מסכת תענית.
די אידן וואס האבן א פראבלעם מיט עמלות התורה זאלן ביטע ארויסקומען מיט א כרוז קעגן סייעתא דשמיא.

אוועטאר
מיסטעריעז
שר ששת אלפים
תגובות: 6998
זיך איינגעשריבען אום: פרייטאג אוגוסט 13, 2010 2:54 pm

תגובהדורך מיסטעריעז » מאנטאג ינואר 19, 2015 12:07 pm

חיים ושלום האט געשריבן:איך קען א יוד א לעבעדיגע ספר תורה ממש וואס זיצט אין לערנט 12 שעה א טאג
ער לערנט יעדע נאכט אין א ארטסקרול גמרא
ער איז מעיד אז נאר אזוי קען ער לערנען אן דעם וואלט ער נישט געהאט קיין כח
--------------------
האקטס אלע

נאכן לערנען 12 שעה בייטאג ניצט ער ביינאכט אן ארטסקרול גמרא ווייל ער האט שוין נישט קיין כח זיך אליינס מעמיק זיין, ריכטיג?
וואו איז דָוִי?

חסד שבמלכות
שר חמישים
תגובות: 93
זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך מאי 28, 2014 10:23 am

תגובהדורך חסד שבמלכות » מאנטאג ינואר 19, 2015 12:09 pm

מיינע צוויי סענט
70 80 פראצענט בעלי בתים זענען געוועזענע בינונים בחורים אין ישיבה, יעצט בעלי בתים הטרודים על המחי' ועל הכלכלה, כאפט אראפ די קנאפע שעה צו גיין לערנען, באמפט אריין אין א שווער שטיקל גמרא, אקעי אונז וועל מיר באלד צוריקקומען (ווען באלד? ביי די צווייטע חברים? איינער גייט אים דאס פארהערן? מ'קומט קיינמאל נישט צוריק) און ס'קומט אויס למחצה לשליש ולרביע לערנט מען אפ מסכת נאך מסכת מער געדאוונט ווי געלערנט, פאלש פשט געלערנט, גאר ווייניג בעלי בתים בלעטערן צום מהרש"א, פאר די אידן זענען די גמרות א ישועה, מ'קען דורכאקערן א גמרא און צו פארשטיין אלעס ווי ס'באדארף צו זיין.
ומבשרי אחזה, איך האב לאנגע יארן נאך די חתונה געלערנט מסכתות הש"ס, מ'האט אסאך געלערנט אבער אויך אסאך געדאוונט, אריינגעקוועטש פשט אין די גמרא און געגאנגען ווייטער, איינמאל כהאב גענומען אין די הענט די בלוי ווייס רויטע גמרות האב איך עס שוין נישט אפגעלאזט, ס'איז ליידער נישטא קיין צייט צו לאנג זיך מייגע צו זיין, רוב בעלי בתים האבן נישט קיין קאפ דערצו, אדער געדולד, אזוי לערנט מען כאטש און מען פארשטייט וואס מען לערנט.
מיין רבי אין חדר האט אמאל מסביר געווען, ווי אזוי האט מען פארשטאנען די גמרא פאר רש"י איז געקומען? די קעפ זענען געווען ברייטער און מען האט אליין פארשטאנען פשט ווי אזוי רש"י איז מפרש, אז נחלשו הדורות האט געדארפט קומען רש"י, ווייטער נחלשו איז געקומען תוס' און מהרש"א וכן להלאה, היינט איז ליידער אזוי נחלש דארף קומען כולל אינגעלייט און מסביר זיין עם פירוש ע"ט

אוועטאר
גבריאל
שר האלף
תגובות: 1021
זיך איינגעשריבען אום: מיטוואך דעצמבער 07, 2011 1:46 am

תגובהדורך גבריאל » מאנטאג ינואר 19, 2015 12:20 pm

פון אייועלט ארכיווען
פייוול הנקרא 5'איש האט געשריבן:
מען דארף לערנען אין גמרא אין נישט אין די פירושים פשוט וויל נישט וועסטי קיינמאל קענען אפלערנען א בלאט גמרא אינעם צירת הדף אדער אליין ניצען די שכל

אין יעצט נאכען אפלערנען אדער בשעת'ן לערנען אין עס ווערט שווער עפעס, אנשטאטס קלעטערן פין איין ראשון צים צוויטען זיכען אין ספרים שאפער אין בטל'ען די צייט
יא אויף דעם דארף מען אהיתר אז עס זאל נישט ווערן אנגעריפן ביטול תורה... אין ערגעץ שטייט נישט אז קריכען אויף שאפער'ס אין זיכען איז עמילות בתורה,עכ"פ דעמאלטס איז ארטסקרול
דער סעלושען אין מען זעט וואס פארא פשט אין מראה מקום ער צייכענט צי, אין יעצט איז די עבודה פין עמלות צי זעהן אויב די פשט שטימט לויט די הוו"א אין לויט די מסקנא,
אין צי תוס' קשיא בלייבט שוער אדער נישט, דורכקנעטן די סוגיא אן קיין עצלות דאס מיינט עמילות בתורה.


msp האט געשריבן:הרב פייוויש זאלסטו געזונט און שטארק זיין
רוב פונקטען ביזטו גערעכט
די איינציגע נקודה וואס איז ביי מיר נישט אזוי ברור איז די נקודה 3
מען זעצט זיך אוועק מיט א גמרא מען הייבט אהן די משנה רש"י תוספות מען גייט פארויס די גמרא רש"י תוספות
עס מאכט זיך א שוועריגקייט
מען טראכט אריין און מען האט נאכאלץ נישט קיין יישוב
מען קוקט אריין אין מהרש"א מהר"ם מהרש"ל
מען קוקט אין די נו"כ
איך מוז אייך זאגען אז די ילקוט מפרשים פון טל-מן איז איינמאהליג
מען קוקט אין די תוספי תוספות
אדעוואהל דארף מען נאך נישט קריכען אויף די שרענק
נאר וואס טוט מען
אויב אחרי ככלות הכל טרעפט מען נישט קיין עצה אין די גמרא-באנד
דארף מען יא קוקען אין די ראשונים און אפשר גאר אחרונים אויך
נו מען וויל נישט פארלירען קיין צייט
קען מען דאך צו גרייטען די ספרים פאר די שעה קבועה
מען לייגט אויף דעם טיש
רשב"א ריטב"א ר"ן שטמ"ק
רעק"א פני יושע חת"ס
קען מען אדארך נעמען די ספרים אהן א צו מוזען קריכען
ווער רעדט נאך אז מען קען דאך לייכט באקומען די קובץ מפרשים
ווי רוב רובם פון די ראשונים ואחרונים זענען מזומן לפונדק אחד
איז אדעוואהל איז מען נאך נישט מוכרח צו נוצען ארטסקראלל וכדומה
און עס איז נאך שייך און מותר צו לערנען אליין מיט א חברותא און צוזאמען זיך מוטשען אויף א סוגיא

אוועטאר
מיללער
שר עשרים אלפים
תגובות: 25457
זיך איינגעשריבען אום: דאנארשטאג יוני 14, 2007 9:48 am

תגובהדורך מיללער » מאנטאג ינואר 19, 2015 12:21 pm

ישמחו האט געשריבן:
מ'קען אוועקמאכן די פראבלעם פון 'עמילות בתורה' אבער דער מציאות בלייבט און עס פאטשט אין פנים, און דאס איז אז עס זענען פארהאן מענטשן וואס אן די באקוועמע משניות סייעתא דשמיא צו פרדס אליעזר וואלט ער זיך אליינס מעמיק געווען און געפלאגט אויף א הייליגע משנה, און אויב וואלט אים שווער געווען וואלט ער געקוקט אין די זייט, אין ברטנורא אדער תוספות יו"ט, אדער געמישט צום סוף פונעם באנד און אריינגעקוקט אין מלאכת שלמה אדער פירוש המשניות להרמב"ם און די אנדערע מפרשים, תפארת ישראל יכין ובועז, זיך אנגעזעטיגט די אויגן מיט הייליגע ווערטער פון די פריערדיגע קדושי עליון וואס יעדעס ווארט פון זיי האט די סגולה מחזיר צו זיין א מענטש למוטב און אים צוריקברענגען לשורשו.

און אויב דארט טרעפט ער נישט מבוקשי גייט ער צום שאנק און מיט א תפלה לנורא עלילה "והאר עינינו בתורתך" טאטע זיסער איך וויל פארשטיין פשט אין די הייליגע משנה, מיין מח איז פארשטאפט און מיינע אויגן זענען בלינד... און אט נעמט ער ארויס א וכו' און ער טרעפט את אשר אהבה נפשו, היש לך שמחת התורה גדול מזה? אין שמחה כהתרת הספיקות, דער אייבירשטער האט צוגעהערט זיין תפלה, ער פארשטארקט זיין ליבשאפט און קשר צו די הייליגע תורה דורך די ווערטער פון די ראשונים און אחרונים בביאור המשניות. (יא, לע"נ זיין טאטן).

לעומת זה, אין די היינטיגע פוילע וועלט, גיט ער א קוק אין דער צייט, און ער זעהט וויאזוי געוויסע ת"ח האבן פארטייטשט די משנה, פאר א נויט ברענגט ער צו אין מנחת יהודה אז דער פשט זאגט א געוויסער מפרש, אבער די לשונות ברענגען זיי דאך אוודאי נישט, און דער מענטש איז משועבד צו די מפרשים וועם די יעניגע האבן "בוחר געווען" אלס פשט בדברי המשנה, און מ'פארט ווייטער, אן קיין "באמפס אין די ראוד". אט גייט מען מאכן א סיום, איז דאס נישט אן עלבון התורה? פעלט נישט די דביקות, די עמילות און די שמחת התורה? פעלט דען נישט די טיפע קשר צו דברי חז"ל ואחריהם הראשונים וגדולי האחרונים?

אוודאי זענען פארהאן מענטשן וואס אן דעם וואלטן זיי גארנישט געקענט, און פאר זיי איז די גמרא א ישועה, און דאס דארף יעדער מענטש קענען זיך אליינס בוחן זיין, בזאת תבחנו, ולאו בחדא מחתא מחתינהו והדברים עתיקים.


כמובן, בלויז מעתיק געווען אלס קאמישער צאמשטעל. אבער גיי פארשטיי דעם חילוק.


הונדערט פראצענט, מעיקר הדין זענט איר כשר גערעכט, ווען וועלט איז וועלט דארף מען לערנען משניות בעיון פונקט ווי גמרא, און די קיצורים זענען א חסרון אין עמילות התורה, איך האב נאר אנגעמערקט אז ביי משניות איז דער גוטער לערנער אין די זעלבע בחינה ווי דער שוואכער לערנער ביי גמרא, אז אויב וואלט ער נישט געהאט דעם קיצור וואלט ער זיך "נישט מעמיק" געווען נאר פשוט נישט פארשטאנען און געגאנגען ווייטער, ודו"ק היטב בדברי כי קצרתי, וסמכתי עליך שאתה ב"ה בר דעת ומבין ויודע להבחין ולהבדין בין דין לדין.

אבער נאך איין נקודה אמיתית של חילוק איז דא, "ווער" איז דער מחבר פון די קיצורים, עס האט אן אנדער פנים צו לערנען א פירוש פון הגאון רבי שמעי' שליט"א, אליינס א מתמיד עצום וואס לערנט מיט א יגיעה אמיתית און נישט דורך קאמפיוטערישע "סורטש" מאכינאציעס, משא"כ בארטסקרול ועוז והדר שרוב דבריהם נעשים בחיפוש ע"י תקליטורים והארדרייווים למינהם וכל שום וחניכא, עס פעלט די הארץ, עס פעלט די "סיעתא דשמיא" מקען עס שפירן ביים אריינקוקען אין די קאלטע טרוקענע ווערטער, ביי רבי שמעי' איז עס דברי אלקים "חיים" כי חיים הם למוצאיהם, מאירים כספירים.

כאלו בעל השמועה עומד לפניו גייט ארויף אויף מלקטים אויך

אוועטאר
לכתחילה אריבער
שר עשרת אלפים
תגובות: 19987
זיך איינגעשריבען אום: זונטאג מאי 09, 2010 7:20 pm
לאקאציע: למטה מעשרה

תגובהדורך לכתחילה אריבער » מאנטאג ינואר 19, 2015 1:06 pm

איך האב אויך נישט אינגאנצען פארשטאנען די "עמילות בתורה" פראבלעם, ביז כ'האב געזעהן א מגיד שיעור זעצט זיך צום שיעור פארלערנען - נישט פארקוקן - אין א ארססקרול גמרא!!

און וואספארא צושטעל איז עס צו משניות, און אפי' תוס יו"ט, וואס א עוורידזש אינגערמאן קען נישט - נאכאמאל קען נישט - אפלערנען אליין! ער קען זיך איינרעדן ער פארשטייט, אבער ער קען נישט! עפעס א פירוש מוז מען האבן! אפי' ברטנורה איז זייער זייער שווער. נא וויל ער נישט לערנען תפארת ישראל, לערענט ער ר' שמעי' וואס איז אגב, טוזענט מאל שטערקער. און ווער רעדט נאך פון חובת הלבבות? ס'רוב מענשטען וועלן עס קיינמאל פארשטיין אן די פי'. וה"ה רמב"ן וואס איז א היפשע שווערע לימוד.

משא"כ גמ' עם פי' רש"י, דארף יעדע עוורידזש אינגערמאן קענען אפלערענען. אויב נישט האט ער נישט גענוג געלערענט. און פאר אזא איינעם איז טאקע די גמרות מיט די טייטש גוט. אבער איינער וואס קען לערנען גמ' נאר עס נעמט אים אביסל לענגער און מיט אביסעל מער עיון, איז עס קלאר א פארלוסט אין עמילות בתורה. חוץ אפשר סוף טאג וואס די קאפ דינט שוין נישט, פארשטיי איך אז מען קען נישט לערנען אליין.
"די וועלט זאגט אז מען קען ניט ארונטער דארף מען אריבער, און איך האלט אז מ'דארף לכתחילה אריבער" קרעדיט אדמו"ר מהר"ש

יהיה כן
שר תשעת אלפים
תגובות: 9196
זיך איינגעשריבען אום: זונטאג מאי 03, 2009 2:25 pm

תגובהדורך יהיה כן » מאנטאג ינואר 19, 2015 1:13 pm

חיים ושלום האט געשריבן:איך קען א יוד א לעבעדיגע ספר תורה ממש וואס זיצט אין לערנט 12 שעה א טאג
ער לערנט יעדע נאכט אין א ארטסקרול גמרא
ער איז מעיד אז נאר אזוי קען ער לערנען אן דעם וואלט ער נישט געהאט קיין כח
--------------------
האקטס אלע


פארהאן א באקאנט בילד פון הרב אלישיב זיצט מיט א ארטסקרול גמרא (טשולדיגט פארן עס אזוי רופן, אבער כך עמא דבר, וואס קעמען טון)
הרב אלישיב איז זיכער נישט אויפגעוואקסן א גדול פון לערנען אין א בלויע גמרא (וועלכע ת"ח יא?....)

יאך בין מיך נוהג (אויב ס'אינטרעסירט איינעם) צו לערענן אין א פלעינע MP ש"ס גמרא, אויב בינעך חושד א גרייז, נעם איך אפיר דעם עוז והדר, אויב בינעך חושד אז כ'נאר מיך אין פשט, נעם איך אפיר דעם ארטסקראלער (נישט מתיבתא, ווייל עם האבעך שוין כמה פעמים געכאפט במחילת כבודו ווי ער חוש'ט ארום און ארום...)
דאס איז זיכער, איינער וועלכער איז געוואוינט צו לערענען נאר אין א בלויע גמרא, האט נאך אין זיין לעבן נישט טועם געווען דעם ריכטיגן תענוג התורה, דער שמחת התרת הספיקות, אדער די שמחה פון אויס'חשבונ'ען אליינס א סוגיא לכל פרטיה ודקדוקיה, פונקט ווי איינער וועלכער האט א גאנץ לעבן נאר גערייכערט א עלעקטראנישן ציגארעטל, האט נאך אין זיין לעבן נישט טועם געווען דאס ריכטיגע....
לעצט פאראכטן דורך יהיה כן אום מאנטאג ינואר 19, 2015 1:20 pm, פאראכטן געווארן 2 מאל סך הכל.

אוועטאר
farshlufen
שר עשרים אלפים
תגובות: 20253
זיך איינגעשריבען אום: פרייטאג נובעמבער 16, 2007 8:26 am
לאקאציע: אויף די פאליצעס אין ספרים שאנק

תגובהדורך farshlufen » מאנטאג ינואר 19, 2015 1:15 pm

לכתחילה אריבער האט געשריבן:אפי' ברטנורה איז זייער זייער שווער.

שלא לענין, נישט וואר, א גאנגבאר איינרעדעניש.
סימן דלא ידע כלום, שבוחי.

אוועטאר
לכתחילה אריבער
שר עשרת אלפים
תגובות: 19987
זיך איינגעשריבען אום: זונטאג מאי 09, 2010 7:20 pm
לאקאציע: למטה מעשרה

תגובהדורך לכתחילה אריבער » מאנטאג ינואר 19, 2015 1:36 pm

farshlufen האט געשריבן:
לכתחילה אריבער האט געשריבן:אפי' ברטנורה איז זייער זייער שווער.

שלא לענין, נישט וואר, א גאנגבאר איינרעדעניש.

דאן האט איר נאכנישט געלערנט קיין משניות בעיון, מיטן פ' המשניות, און מיטן רא"ש ר"ש ווי עס איז דא. לערנען יד החזקה קוקט אויך אויס גרינג, אויב לערענט מען עס ווי קיצור שלחן ערוך.
"די וועלט זאגט אז מען קען ניט ארונטער דארף מען אריבער, און איך האלט אז מ'דארף לכתחילה אריבער" קרעדיט אדמו"ר מהר"ש

אוועטאר
farshlufen
שר עשרים אלפים
תגובות: 20253
זיך איינגעשריבען אום: פרייטאג נובעמבער 16, 2007 8:26 am
לאקאציע: אויף די פאליצעס אין ספרים שאנק

תגובהדורך farshlufen » מאנטאג ינואר 19, 2015 1:44 pm

לכתחילה, מיין ענטפער בלייבט ביי מיר אין שיפלאד.
סימן דלא ידע כלום, שבוחי.

אוועטאר
לכתחילה אריבער
שר עשרת אלפים
תגובות: 19987
זיך איינגעשריבען אום: זונטאג מאי 09, 2010 7:20 pm
לאקאציע: למטה מעשרה

תגובהדורך לכתחילה אריבער » מאנטאג ינואר 19, 2015 1:49 pm

נאר אויף זיך א טראפעלע בעסער מסביר זיין, כ'האב עס נישט געלייגט אין איין קאטעגאריע שוועריקייט מיט תוס' יו"ט, נאר אלס עפעס וואס איז אויך נשיט גרינג, זייער אסאך מאל דארף מען מעיין זיין צו פארשטיין וואס ער וויל.

איי רש"י איז אויך עמוק עמוק, און מען קען זיצען און זיצען אויף יעדע רש"י, אבער דאס איז די אייגענארטיקייט פון רש"י! די חידוש פון די הייליגע פירוש וואס כל בית ישראל נשען עליו, אז עס איז באמת סיי זייער טיף, און סיי זייער פשוט! דאס איז עפעס וואס רש"י איז א אויסנאם.
"די וועלט זאגט אז מען קען ניט ארונטער דארף מען אריבער, און איך האלט אז מ'דארף לכתחילה אריבער" קרעדיט אדמו"ר מהר"ש

להודיע
שר האלפיים
תגובות: 2060
זיך איינגעשריבען אום: דינסטאג מאי 27, 2014 11:09 am

תגובהדורך להודיע » מאנטאג ינואר 19, 2015 1:56 pm

farshlufen האט געשריבן:
לכתחילה אריבער האט געשריבן:אפי' ברטנורה איז זייער זייער שווער.

שלא לענין, נישט וואר, א גאנגבאר איינרעדעניש.

RT

מיללער, דיין חילוק לגבי בעל השמועה עומד כנגדו איז א שטארקע און אמת'ע דערהער.


צוריק צו “ועל פליטת בית סופריהם”

ווער איז אונליין

באנוצערס וואס דרייען זיך דא: נישטא קיין איינגעשריבענע באנוצערס און 4 געסט